zamknij

Kultura

Jak wygląda nieprzekupny kasjer?

2017-06-13, Autor: mh

W Muzeum Narodowym we Wrocławiu można od dziś obejrzeć kilkanaście zabytkowych przyrządów matematycznych służących do skomplikowanych pomiarów. Zwiedzający mogą nie tylko zobaczyć, jak one wyglądały, ale również poznać zasady ich działania. Wśród eksponatów znajdą się m.in. kasa rejestrująca „nieprzekupny kasjer” i unikatowa płytka miedziorytnicza z XVII w. z tabliczką mnożenia Napiera.

Reklama

„Niewątpliwą ozdobą kolekcji jest cyrkiel proporcjonalny z ok. 1700 r., uniwersalny przyrząd do obli-czeń, protoplasta kalkulatora, autorstwa wybitnego wytwórcy instrumentów naukowych i zegarmistrza Michaela Butterfielda (1635-1724),  inżyniera króla Francji Ludwika XIV” – wyjaśnia Tadeusz Fercowicz, kurator wystawy. – „Pokażemy również ciekawe klasyczne kątomierze służące do mierzenia kątów, autorstwa Paula Bluma ze Świdnicy z 1753 i berlińskiego mistrza Ringa z ok. poł. XVIII w. oraz znaną od starożytności metodę „liczenia na liniach” na zrekonstruowanym abakusie (tablica z rowkami), pierwowzorze liczydła, z zastosowaniem oryginalnych liczmanów, miedzianych i brązowych w tym XVI- i  XVII-wiecznych”.

Niezwykle rzadkim zabytkiem prezentowanym na niewielka płytka miedziorytnicza z XVII w. służąca do odbijania papierowych wersjitabliczki mnożenia Napiera. Tabliczka Napiera oparta jest na wywodzącej się z Indii metodzie mnożenia w kratkach, znanej w Europie jako geolosia, sprowadzającej mnożenie do serii dodawań. Lord John Napier (1550–1617), słynny szkocki matematyk, jeden z odkrywców logarytmów (1614), tzw. kropki dziesiętnej, ułożył tablice logarytmów i zasłynął jako wynalazca kostek (pałeczek) Napiera (1617). Poszczególnymi kostkami można było manewrować, co umożliwiało mnożenie bez zapisywania, dzielenie, a nawet wyciąganie pierwiastka. Tabliczka mnożenia i pałeczki Napiera były wykorzystywane przez ok. 200 lat.

Warto zwrócić także uwagę na dwa „białe kruki” z Biblioteki Muzeum Narodowego we Wrocławiu: rzadki starodruk „Pouczenie o mierzeniu cyrklem i linią” z 1525 r. autorstwa Albrechta Dürera (poka-zany zostanie drzeworyt przedstawiający zasady rysunku perspektywicznego, z komentarzem) oraz rękopis dzieła kartografa i metrologa Paula Pfinzinga (1554–1599) „Metoda geometryczna” z 1598 r., z którego zaprezentowany zostanie rysunek ilustrujący zasadę mierzenia pola powierzchni metodą wagową.  

Wystawę można oglądać w Muzeum Narodowym we Wrocławiu od  13 czerwca do 13 sierpnia 2017.

Oceń publikację: + 1 + 0 - 1 - 0

Obserwuj nasz serwis na:

Zamieszczone komentarze są prywatnymi opiniami Użytkowników portalu. Redakcja portalu www.tuwroclaw.com nie ponosi odpowiedzialności za ich treść.

Alert TuWrocław

Byłeś świadkiem wypadku? W Twojej okolicy dzieje sie coś ciekawego? Chcesz opublikować recenzję z imprezy kulturalnej? Wciel się w rolę reportera www.tuwroclaw.com i napisz nam o tym!

Wyślij alert

Sonda

Czy podoba Ci się projekt Muzeum Książąt Lubomirskich?




Oddanych głosów: 86